„Inżynier CJNG”, który zaprojektował 1933-stopowy tunel na granicy USA z Meksykiem, oskarżony przez amerykańską federalną ławę przysięgłych o wspieranie organizacji terrorystycznej

San Diego, Stany Zjednoczone

Meksykański inżynier oskarżony o zaprojektowanie i budowę tunelu na granicy USA z Meksykiem dla meksykańskiego kartelu został postawiony w stan oskarżenia przez amerykańską federalną wielką ławę przysięgłych. Tunel ten był wyrafinowanym korytarzem przemytu narkotyków pod granicą, łączącym Tijuanę w Meksyku z San Diego w Stanach Zjednoczonych. Prokuratura Federalna dla Południowego Dystryktu Kalifornii Departamentu Sprawiedliwości USA ogłosiła 29 października (czasu lokalnego), że tego dnia federalna wielka ława przysięgłych oskarżyła 60-letniego meksykańskiego inżyniera Luisa Manuela Hernandeza Victorię (Luis Manuel Hernandez Victoria) o zaprojektowanie i budowę transgranicznego podziemnego tunelu narkotykowego na rzecz kartelu CJNG (Cártel de Jalisco Nueva Generación). Rząd USA uznał CJNG za zagraniczną organizację terrorystyczną (foreign terrorist organization).

Hernandez, pochodzący z Guadalajary w Meksyku, jest również znany pod pseudonimami „El Ingeniero” (Inżynier), „El Inge” oraz „Nalgon”.

Cztery zarzuty, w tym materialne wspieranie organizacji terrorystycznej… do dożywocia

Według prokuratury akt oskarżenia stawia Hernandezowi cztery zarzuty: udzielania materialnego wsparcia zagranicznej organizacji terrorystycznej (providing material support to a foreign terrorist organization), zmowy w celu budowy lub finansowania tunelu transgranicznego (conspiracy to construct or finance a cross-border tunnel), zmowy w celu wykorzystania tunelu transgranicznego do sprowadzania substancji kontrolowanych (conspiracy to use a cross-border tunnel to import controlled substances) oraz zmowy w celu sprowadzania substancji kontrolowanych (conspiracy to import controlled substances).

Według prokuratury za zarzut zmowy w celu budowy lub finansowania tunelu transgranicznego (tytuł 18 Kodeksu Stanów Zjednoczonych, sekcje 555(a) i (d)) grozi kara do 20 lat pozbawienia wolności i 500 tys. dolarów grzywny, natomiast za zmowę w celu wykorzystania tunelu transgranicznego do sprowadzania substancji kontrolowanych (podsekcje (c) i (d) tej samej sekcji) grozi kara do dożywotniego pozbawienia wolności i 10 mln dolarów grzywny. Za zarzut zmowy w celu sprowadzania substancji kontrolowanych (tytuł 21 Kodeksu Stanów Zjednoczonych, sekcje 952, 960 i 963) grozi kara do dożywotniego pozbawienia wolności i 10 mln dolarów grzywny, a za wspieranie materialne zagranicznej organizacji terrorystycznej (tytuł 18 Kodeksu Stanów Zjednoczonych, sekcja 2339B(a)(1)) grozi kara do 20 lat pozbawienia wolności i 500 tys. dolarów grzywny.

Adam Gordon, prokurator federalny dla Południowego Dystryktu Kalifornii, oświadczył: „Hernandez sam zaprojektował swój upadek”.

Kevin Murphy, agent specjalny kierujący biurem Homeland Security Investigations (HSI) w San Diego, powiedział: „Dzisiejszy akt oskarżenia dowodzi nieustępliwego zaangażowania HSI i naszych partnerów z Grupy Zadaniowej ds. Bezpieczeństwa Krajowego (HSTF) w rozbijanie i likwidację transnarodowych organizacji przestępczych zagrażających naszemu bezpieczeństwu narodowemu”. Dodał: „Wykorzystując wszelkie dostępne zasoby w ramach Grupy Zadaniowej ds. Bezpieczeństwa Krajowego, HSI będzie nadal pociągać do odpowiedzialności przywódców karteli oraz architektów transgranicznych tuneli przemytniczych, takich jak Hernandez”.

29 października Prokuratura Federalna dla Południowego Dystryktu Kalifornii opublikowała na swoim oficjalnym koncie w serwisie X wpis: „Osoba wskazana jako inżynier transgranicznego tunelu kartelu CJNG oskarżona o udzielanie materialnego wsparcia zagranicznej organizacji terrorystycznej”.

Około 1933 stóp długości i 55 stóp głębokości… tunel wyposażony w szyny, wentylację i elektryczność

Zgodnie z aktem oskarżenia Hernandez brał udział w budowie tunelu odkrytego 29 maja 2026 roku wewnątrz lokalu handlowego przy 2498 Roll Drive, Suite E w San Diego, który powstał na rzecz kartelu CJNG. CJNG został uznany za zagraniczną organizację terrorystyczną 20 lutego 2025 roku.

Według prokuratury ten podziemny korytarz prowadził z Tijuany w Meksyku do rzekomego sklepu detalicznego o nazwie „Buy 4 Less” w pobliżu przejścia granicznego Otay Mesa, a jego długość szacowano na około 1933 stopy, głębokość na 55 stóp, a wysokość na 4,5 stopy. Tunel był wyposażony we wzmocnione ściany, system szynowy, wentylację oraz elektryczność.

W momencie odkrycia tunelu federalne organy ścigania przejęły ponad tonę kokainy o szacunkowej wartości przekraczającej 45 mln dolarów. Hernandez jest siódmą osobą oskarżoną w związku z tym tunelem, a śledztwo nadal trwa.

1 czerwca 2026 roku, ogłaszając wykrycie tunelu, Prokuratura Federalna dla Południowego Dystryktu Kalifornii opublikowała na swoim oficjalnym koncie w serwisie X zdjęcie wyjścia z tunelu po stronie amerykańskiej, informując, że „podziemne przejście ciągnące się z Tijuany w Meksyku do rzekomego sklepu detalicznego w pobliżu przejścia granicznego Otay Mesa, znanego jako »Buy 4 Less«, ma według szacunków długość około 1933 stóp”.

Sklep bez klientów i puste walizki… wykrycie po półrocznej obserwacji

Zgodnie z komunikatem opublikowanym 4 czerwca przez amerykański Urząd ds. Imigracji i Egzekwowania Ceł (ICE), jednostka HSI Tunnel Task Force (Grupa Zadaniowa ds. Tuneli) prowadziła obserwację „Buy 4 Less” od grudnia 2025 roku. Powodem była podejrzana aktywność, w tym niemal całkowity brak klientów oraz osoby przemieszczające się z pustymi walizkami między sklepem a pojazdami lub przekraczające granicę.

Według ICE, 29 maja 2026 roku agenci zaobserwowali mężczyznę ładującego ciężkie przedmioty do vana w „Buy 4 Less” i przewożącego je do pobliskiego warsztatu samochodowego. Agenci dostrzegli również jednego z podejrzanych prowadzącego kontrobserwację w okolicy. Następnie na miejsce przyjechała ciężarówka, a podejrzani wyjęli z vana trzy duże zamrażarki, załadowali je na skrzynię ładunkową ciężarówki i wypełnili pakunkami.

Zastępcy szeryfa z Biura Szeryfa Hrabstwa San Diego zatrzymali tę ciężarówkę i przy pomocy psa policyjnego wykryli ślady substancji kontrolowanych. Funkcjonariusze zatrzymali także drugą ciężarówkę oraz vana powiązanego z tą operacją – w obu pojazdach testy na obecność substancji kontrolowanych dały wynik pozytywny. Agenci przejęli z pojazdów ponad 1000 kilogramów (2200 funtów) kokainy.

Organy ścigania zrealizowały następnie nakazy przeszukania w „Buy 4 Less” oraz w warsztacie. Według ICE agenci odkryli tunel ukryty pod podłogą sklepu, do którego dostęp prowadził przez windę hydrauliczną. Tunel ciągnął się przez około 1064 stopy od „Buy 4 Less” do granicy USA z Meksykiem, a następnie przez kolejne około 800 stóp od granicy w głąb Meksyku.

ICE poinformowało wówczas, że w wyniku tego śledztwa czterem osobom postawiono zarzuty zmowy w celu dystrybucji ponad tony kokainy. Według ICE Gregorio Epifanio Hernandez Lopez i Jose Jimenez z San Diego oraz Brandon Escalante Sandoval i Antonio Cortez z Meksyku zostali oskarżeni o zmowę w celu dystrybucji substancji kontrolowanych, przy czym Hernandez Lopez usłyszał dodatkowo zarzuty zmowy w celu wykorzystania tunelu transgranicznego oraz zmowy w celu sprowadzania substancji kontrolowanych.

Agent specjalny Murphy (ówcześnie pełniący obowiązki) oświadczył wówczas: „To śledztwo i wynikające z niego konfiskaty to potężny cios dla Cártel de Jalisco Nueva Generación”, dodając, że „odkrycie i zlikwidowanie zaawansowanego tunelu transgranicznego oraz usunięcie ponad tony kokainy z naszych ulic świadczy o poświęceniu i współpracy zespołowej HSI oraz naszych partnerów z HSTF”. Prokurator Gordon zaznaczył wtedy: „Dla tych oskarżonych na końcu tego tunelu nie czekało światło, lecz błyskające koguty i syreny”.

Wspólne śledztwo siedmiu agencji… inicjatywa Grupy Zadaniowej ds. Bezpieczeństwa Krajowego

Sprawę badały: Homeland Security Investigations, Straż Graniczna USA (U.S. Border Patrol), Biuro Szeryfa Hrabstwa San Diego, Urząd Celny i Ochrony Granic (CBP), Agencja ds. Walki z Narkotykami (DEA), Departament Sprawiedliwości Stanu Kalifornia oraz Federalne Biuro Śledcze (FBI). Oskarżenie prowadzą asystenci prokuratora federalnego Michael Deshong i Jordan Arakawa. Prokuratura oświadczyła: „Akt oskarżenia i skarga karna są jedynie zarzutami, a wszystkich oskarżonych uznaje się za niewinnych do czasu udowodnienia im winy ponad wszelką wątpliwość przed sądem”.

Według prokuratury sprawa ta jest częścią inicjatywy Grupy Zadaniowej ds. Bezpieczeństwa Krajowego, utworzonej na mocy rozporządzenia wykonawczego 14159 „Ochrona narodu amerykańskiego przed inwazją” (Protecting the American People Against Invasion). Grupa Zadaniowa ds. Bezpieczeństwa Krajowego to ogólnorządowe partnerstwo mające na celu likwidację karteli przestępczych, zagranicznych gangów, transnarodowych organizacji przestępczych oraz struktur przemytu ludzi i handlu ludźmi działających w Stanach Zjednoczonych i poza ich granicami, ze szczególnym uwzględnieniem śledztw i ścigania przestępstw przeciwko dzieciom. Grupa zadaniowa wykorzystuje także wszelkie dostępne środki, aby ścigać i wydalać ze Stanów Zjednoczonych najbardziej niebezpiecznych cudzoziemców dopuszczających się przestępstw z użyciem przemocy. W skład Grupy Zadaniowej ds. Bezpieczeństwa Krajowego w San Diego wchodzą agenci i funkcjonariusze z FBI, HSI, DEA, Biura ds. Alkoholu, Tytoniu, Broni Palnej oraz Materiałów Wybuchowych (ATF), Służby Szeryfów Federalnych (U.S. Marshals Service), Departamentu Obrony, Służby Inspekcji Pocztowej USA, Służby Śledczej Marynarki Wojennej (NCIS), Wydziału Dochodzeń Karnych IRS (IRS Criminal Investigation), Straży Przybrzeżnej USA, CBP oraz INTERPOL-u, a postępowania oskarżycielskie koordynuje Prokuratura Federalna dla Południowego Dystryktu Kalifornii.

Jak podaje prokuratura, program Obszarów o Wysokim Natężeniu Przemytu Narkotyków (HIDTA), powołany przez Kongres na mocy Ustawy o przeciwdziałaniu nadużywaniu narkotyków z 1988 roku (Anti-Drug Abuse Act of 1988), wspiera federalne, stanowe, lokalne i plemienne organy ścigania działające w rejonach wyznaczonych jako kluczowe obszary handlu narkotykami w Stanach Zjednoczonych. Program dotacyjny, zarządzany przez Biuro Krajowej Polityki Kontroli Narkotyków Białego Domu (ONDCP), obejmuje obecnie 33 wyznaczone obszary, z hrabstwami zlokalizowanymi we wszystkich 50 stanach, Portoryko, na Wyspach Dziewiczych Stanów Zjednoczonych oraz w Waszyngtonie (Dystrykt Kolumbii).

Departament Stanu USA uznał CJNG za zagraniczną organizację terrorystyczną w lutym 2025 roku

20 lutego 2025 roku Departament Stanu USA uznał CJNG za zagraniczną organizację terrorystyczną na mocy sekcji 219 Ustawy o imigracji i obywatelstwie (Immigration and Nationality Act) oraz za Specjalnie Oznaczonego Globalnego Terrorystę (SDGT, Specially Designated Global Terrorist) na mocy rozporządzenia wykonawczego 13224. Departament Stanu ogłosił wówczas, że „CJNG jest organizacją transnarodową z bazami w niemal każdym stanie Meksyku” oraz że „oprócz przemytu fentanylu grupa ta angażuje się w wymuszenia, przemyt migrantów, kradzieże ropy naftowej i minerałów, a także handel bronią”. Według Departamentu Stanu USA CJNG posiada siatki w obu Amerykach, a także w Australii, Chinach i Azji Południowo-Wschodniej; atakował meksykańskie wojsko i policję przy użyciu broni wojskowej, zrzucał materiały wybuchowe na meksykańskie służby porządkowe za pomocą dronów oraz dokonywał zamachów i prób zamachów na meksykańskich urzędników.

Departament Stanu oświadczył: „Uznanie za organizację terrorystyczną dekonspiruje i izoluje podmioty oraz osoby, odcinając im dostęp do amerykańskiego systemu finansowego i zasobów niezbędnych do przeprowadzania ataków”. W wyniku tej decyzji wszelkie mienie i udziały w mieniu tych podmiotów znajdujące się w Stanach Zjednoczonych lub w posiadaniu bądź pod kontrolą osób ze Stanów Zjednoczonych zostają zamrożone, a obywatele i rezydenci USA mają co do zasady zakaz dokonywania z nimi jakichkolwiek transakcji.

Budowa transgranicznego tunelu jest federalną zbrodnią

Tytuł 18 Kodeksu Stanów Zjednoczonych, sekcja 555(a) stanowi, że każdy, kto umyślnie buduje lub finansuje budowę tunelu bądź przejścia podziemnego przekraczającego międzynarodową granicę między Stanami Zjednoczonymi a innym państwem, podlega karze grzywny oraz karze pozbawienia wolności do lat 20. Podsekcja (c) tej samej sekcji stanowi, że każdy, kto wykorzystuje taki tunel do nielegalnego przemytu cudzoziemców, towarów, substancji kontrolowanych, broni masowego rażenia lub członków organizacji terrorystycznej, podlega maksymalnemu wymiarowi kary pozbawienia wolności w wysokości dwukrotności maksymalnej kary, jaka miałaby zastosowanie w przypadku braku użycia tunelu. Podsekcja (d) przewiduje, że każdy, kto usiłuje popełnić przestępstwo określone w podsekcji (a) lub (c) albo wchodzi w zmowę w celu jego popełnienia, podlega takim samym karom, jak przewidziane za to przestępstwo.

ICE zaapelowało o zgłaszanie przestępstw lub podejrzanej aktywności pod numerem telefonu 866-DHS-2-ICE (866-347-2423) lub za pośrednictwem internetowego formularza zgłoszeniowego.

Źródła (KST)

• Komunikat prasowy Prokuratury Federalnej dla Południowego Dystryktu Kalifornii „Alleged Engineer of CJNG Cartel’s Cross-Border Tunnel Indicted for Providing Material Support to Foreign Terrorist Organization” (2026-10-29): https://www.justice.gov/usao-sdca/pr/alleged-engineer-cjng-cartels-cross-border-tunnel-indicted-providing-material-support
• Komunikat prasowy amerykańskiego Urzędu ds. Imigracji i Egzekwowania Ceł „Homeland Security Task Force uncovers sophisticated cross-border tunnel, seizes $45 million worth of cocaine” (2026-06-04): https://www.ice.gov/news/releases/homeland-security-task-force-uncovers-sophisticated-cross-border-tunnel-seizes-45
• Komunikat prasowy Departamentu Stanu USA „Designation of International Cartels” (2025-02-20): https://www.state.gov/designation-of-international-cartels/
• Tytuł 18 Kodeksu Stanów Zjednoczonych, sekcja 555 (rządowy portal govinfo Biura Wydawniczego Rządu USA): https://www.govinfo.gov/content/pkg/USCODE-2023-title18/html/USCODE-2023-title18-partI-chap27-sec555.htm
• Oficjalny wpis w serwisie X Prokuratury Federalnej dla Południowego Dystryktu Kalifornii (2026-10-29): https://x.com/SDCAnews/status/2115950625645351128
• Oficjalny wpis w serwisie X Prokuratury Federalnej dla Południowego Dystryktu Kalifornii (2026-06-01): https://x.com/SDCAnews/status/2061620389495877784