VK en Canada: MDM en DSRB worden complementaire instellingen; VK wijst 400 miljoen pond toe aan MDM, beide mikken op lancering in 2027

Verenigd Koninkrijk

HM Treasury en Department of Finance Canada hebben op 25 oktober een gezamenlijke verklaring uitgebracht. Deze werd op 25 oktober op de website van de Britse regering gepubliceerd onder de titel „Joint statement from HM Treasury and Department of Finance Canada”, en dezelfde tekst verscheen op de website van Department of Finance Canada met als dagtekening Ottawa (25 oktober). In de verklaring schreven beide landen dat zij „hun toezegging herbevestigen om onze collectieve defensiecapaciteiten te transformeren door defensiefinanciering te versterken en de efficiëntie van uitgaven te verhogen”. De verklaring heeft betrekking op twee instellingen. De ene is het Multilateral Defence Mechanism (MDM), dat het Verenigd Koninkrijk samen met Nederland, Finland en Polen nastreeft als een nieuw financieel mechanisme om de defensievraag van meerdere landen te bundelen voor gezamenlijke aanbestedingen. De andere is de door Canada geleide Defence, Security and Resilience Bank (DSRB), een multilaterale bank die langlopende financiering tegen lage kosten verstrekt voor defensie-, veiligheids- en veerkrachtprojecten.

Het VK en Canada concludeerden dat beide instellingen „afzonderlijk maar complementair” zijn en besloten een samenwerkingskader te ontwikkelen

In de verklaring schreven beide landen dat zij „nauwkeurig hebben onderzocht hoe het MDM en de DSRB onze gedeelde doelstellingen het best kunnen bevorderen” en dat zij „zijn overeengekomen een samenwerkingskader te ontwikkelen dat in het belang van beide instellingen is”. De verklaring vervolgde: „We hebben gezamenlijk geconcludeerd dat de beste aanpak is om beide instellingen in partnerschap te ontwikkelen, waarbij wordt erkend dat zij afzonderlijk maar complementair zijn.” Beide landen stelden dat de instellingen, zodra ze operationeel zijn, zijn ontworpen onder een nauw partnerschap, zodat zij „elkaar ondersteunen bij opkomende industriële prioriteiten, investeringskansen en strategische financieringsuitdagingen”. De verklaring sluit af met de zin: „Samen zullen beide instellingen complementaire wegen bieden om de defensie-industriële bases te versterken en de collectieve defensiegereedheid te vergroten.” De hoofdtekst van de verklaring bevat geen cijfers over financieringsbedragen of lidstaten; die cijfers zijn te vinden in eerder door beide regeringen gepubliceerde documenten.

François-Philippe Champagne, de Canadese minister van Financiën, plaatste op 25 oktober om 17:31 uur UTC (26 oktober om 02:31 uur KST) op X: „See joint Canada-United Kingdom statement below.”

De Britse regering wees op 30 juni in de toelichting op de financiering van het Defence Investment Plan 400 miljoen pond toe als bijdrage aan het MDM

HM Treasury en het Britse ministerie van Defensie schreven in „The Defence Investment Plan Funding explainer”, gepubliceerd op 30 juni, dat zij „400 miljoen pond (£400 million) toewijzen als de bijdrage van het VK aan het MDM”. Het Defence Investment Plan (DIP) is een defensie-investeringsplan waarin staat wat en hoeveel het VK de komende vier jaar zal aanschaffen. De regering schreef dat deze fondsen „gezamenlijke aanbestedingen met bondgenoten mogelijk maken en grotere uitgaven en de defensie-industriële basis ondersteunen”. In hetzelfde document bevestigde de regering een extra 15 miljard pond voor het DIP over vier begrotingsjaren van 2026-27 tot 2029-30, en vermeldde zij dat de totale begroting van het ministerie van Defensie over de vier jaar 297,7 miljard pond (£297.7 billion) bedraagt, met defensie-investeringen onder het DIP van in totaal 298 miljard pond. De regering schreef dat zij vanaf het begrotingsjaar 2027-28 de kernuitgaven voor defensie volgens NAVO-criteria zal verhogen naar 2,7% van het bruto binnenlands product (bbp), waarmee haar positie als „de op twee na grootste contante NAVO-uitgever na de VS en Duitsland” wordt versterkt, en zij haar toezegging samen met NAVO-bondgenoten nakomt om tegen 2035 3,5% van het bbp aan defensie te besteden. De regering meldde dat van de 15 miljard pond 4,7 miljard pond is bevestigd in de begroting van 2026, en dat er een nieuwe Defence Export facility van 50 miljard pond wordt opgericht om Britse defensiebedrijven te helpen bij de export. De regering merkte tevens op dat alle bondgenoten hun uitgaventrajecten gezamenlijk zullen herzien in 2029, wanneer de NAVO de capaciteitsplanning opnieuw beoordeelt.

Het MDM ging van start op 17 maart van dit jaar. HM Treasury publiceerde die dag een gezamenlijke verklaring van Finland, Nederland en het Verenigd Koninkrijk, waarin stond dat „dreigingen van kwaadwillende actoren, waaronder de agressie van Rusland tegen Oekraïne, wereldwijde instabiliteit veroorzaken”. De drie landen stelden dat zij „de oprichting van een nieuw financieel mechanisme tegen 2027 onderzoeken”, waarbij het doel werd omschreven als „het bundelen van de vraag, het stimuleren van gezamenlijke aanbestedingen, het versnellen van defensie-investeringen en het vergroten van de beschikbaarheid van cruciale capaciteiten, zoals munitie”. Eelco Heinen, de Nederlandse minister van Financiën, zei die dag: „Dit mechanisme is een nieuwe manier van defensiesamenwerking met Europese partners en staat open voor gelijkgestemde westerse partners binnen en buiten de EU.” Antti Häkkänen, de Finse minister van Defensie, zei: „Door vanaf het begin deel te nemen, ontstaat de kans om invloed uit te oefenen op hoe een dergelijk mechanisme eruit zal zien.”

Op 6 juli brachten de vier landen — het VK, Nederland, Finland en Polen — een gezamenlijke verklaring uit voorafgaand aan de NAVO-top in Ankara. De vier landen schreven dat zij „snel zullen overgaan tot formele verdragsonderhandelingen, met inachtneming van nationale ratificatieprocedures, en de gezamenlijke ambitie handhaven om het MDM tegen 2027 op te richten”. De vier landen merkten op dat zij „samen met belangrijke partners het MDM zullen uitbreiden naar een bredere coalitie van deelnemende landen”, en dat zij in het najaar „zullen overgaan naar de volgende fase van het ontwerp en de ontwikkeling van het mechanisme samen met partners die de wens hebben geuit om toe te treden”. De vier landen namen in dezelfde verklaring ook een bepaling op waarin staat dat zij ervoor zullen zorgen „dat opkomende benaderingen van internationale defensiefinanciering op elkaar worden afgestemd en complementair zijn”. Rachel Reeves, destijds minister van Financiën (Chancellor of the Exchequer) op het moment van publicatie van de verklaring, zei: „Europese defensieaanbestedingen zijn te gefragmenteerd, duur en traag”, en voegde eraan toe „verheugd te zijn Polen te verwelkomen bij het MDM”. Dan Jarvis, toenmalig minister van Defensie (Defence Secretary), zei in opmerkingen die op 7 juli aan de tekst werden toegevoegd: „Het opbouwen van dit mechanisme samen met onze Europese en NAVO-bondgenoten zal onze afschrikking en defensie versterken.” In dezelfde verklaring schreven de vier landen dat zij „Oekraïne blijven steunen om zijn soevereiniteit te verdedigen en weerstand te bieden aan de Russische agressie”.

Department of Finance Canada kondigde op 29 april de afronding van de onderhandelingen over het DSRB-handvest aan, en leiders van negen landen verklaarden op 7 juli in Ankara hun intentie tot oprichting

Department of Finance Canada meldde op 29 april in een persbericht met dagtekening Montreal dat de multilaterale onderhandelingen over het DSRB-handvest (het oprichtingsstatuut van de instelling) waren afgerond. Het ministerie schreef dat de DSRB „langlopende financiering tegen lage kosten zal verstrekken voor defensie-, veiligheids- en veerkrachtprojecten in de toeleveringsketen, en kleine en middelgrote ondernemingen en lidstaatoverheden zal helpen financieringskloven te dichten”. Het ministerie merkte op dat de deelnemende landen er unaniem mee instemden dat Canada, dat de onderhandelingen organiseerde, zal optreden als gastland voor het hoofdkwartier van de DSRB zodra de ratificaties zijn voltooid. Minister Champagne zei diezelfde dag dat „het nu tijd is om te handelen” en noemde de onderhandelingen een „cruciale stap om de DSRB van concept naar realiteit te brengen”. Het ministerie schreef dat de Defence Industrial Strategy, die op 17 februari door de premier van Canada werd gepresenteerd, een „Build-Partner-Buy”-aanbestedingskader bevatte, en merkte op dat Isabelle Hudon, president en CEO van de BDC (Business Development Bank of Canada), optrad als hoofdonderhandelaar van Canada. Het ministerie verklaarde dat Canada in het huidige begrotingsjaar de NAVO-uitgavendoelstelling van 2% van het bbp heeft behaald en op koers ligt met de NAVO Defence Investment Pledge om tegen 2035 5% van het bbp aan defensie te besteden, en voegde eraan toe dat het defensieplan in Budget 2025 meer dan 80 miljard dollar (in de oorspronkelijke tekst aangeduid als „$80 billion”) aan investeringen omvat.

Op 7 juli brachten de leiders van negen landen — Canada, Albanië, België, Griekenland, Letland, Luxemburg, Roemenië, Turkije en Oekraïne — op de NAVO-top in Ankara de „Declaration on the Defence, Security and Resilience Bank” uit. In de verklaring die op de website van de Roemeense presidentiële administratie werd gepubliceerd, schreven de regeringsleiders over de „noodzaak om op grote schaal publiek en privaat kapitaal te mobiliseren voor prioriteiten op het gebied van defensie, veiligheid en veerkracht” en verklaarden zij hun „gezamenlijke intentie” om de DSRB op te richten. De verklaring stelde dat de DSRB is „ontworpen om de toegang tot kapitaal te vergroten, de financieringskosten te verlagen en lidstaten te ondersteunen bij het uitbreiden van hun industriële capaciteit”, en dat deze „bedoeld is om andere nationale en multilaterale instrumenten aan te vullen in plaats van te dupliceren”. De leiders schreven dat zij de oprichting zullen nastreven zodat de bank „al in 2027 operationeel kan worden”. Het officiële account van de Canadese premier plaatste diezelfde dag: „Eight countries commit to supporting the Canada-led Defence, Security and Resilience Bank.”

Beide instellingen hebben hun lidmaatschapsstructuur en streefdatum voor lancering al in documenten vastgelegd, en Canada dient op 5 november de federale begroting in

Wanneer de officiële documenten naast elkaar worden gelegd, is de structuur als volgt. Het MDM telt vier lidstaten — het Verenigd Koninkrijk, Nederland, Finland en Polen — met 2027 als streefjaar voor oprichting. Voor de DSRB hebben de leiders van negen landen, waaronder Canada, hun intentie tot oprichting verklaard, waarbij de activiteiten op zijn vroegst in 2027 van start moeten gaan. Het Verenigd Koninkrijk heeft 400 miljoen pond toegewezen aan het MDM, en Canada is het gastland voor het hoofdkwartier van de DSRB. Het Verenigd Koninkrijk schetste in overheidsdocumenten een traject om vanaf het begrotingsjaar 2027-28 2,7% van het bbp aan defensie te besteden, terwijl Canada een traject schetste om tegen 2035 5% van het bbp aan defensie uit te geven. De Britse regering schreef dat van de 15 miljard pond aan DIP-middelen 4,7 miljard pond is bevestigd in de begroting van 2026, en Department of Finance Canada maakte op 20 oktober op X bekend dat „de federale begroting op 5 november 2026 zal worden ingediend”.

Bronnen (KST)

• HM Treasury, „Joint statement from HM Treasury and Department of Finance Canada” (25 oktober 2026): https://www.gov.uk/government/news/joint-statement-from-hm-treasury-and-department-of-finance-canada
• Department of Finance Canada, „Joint statement from Canada and the United Kingdom” (25 oktober 2026, Ottawa): https://www.canada.ca/en/department-finance/news/2026/10/joint-statement-from-canada-and-the-united-kingdom.html
• Britse regering, „The Defence Investment Plan Funding explainer” (30 juni 2026): https://www.gov.uk/government/publications/the-defence-investment-plan/the-defence-investment-plan-funding-explainer
• HM Treasury, „Joint statement from member countries of the Multilateral Defence Mechanism” (6 juli 2026): https://www.gov.uk/government/news/joint-statement-from-member-countries-of-the-multilateral-defence-mechanism
• HM Treasury, „Joint statement from Finland, the Netherlands, and the United Kingdom on joint defence financing and procurement” (17 maart 2026): https://www.gov.uk/government/news/joint-statement-from-finland-the-netherlands-and-the-united-kingdom-on-joint-defence-financing-and-procurement
• Department of Finance Canada, „Canada welcomes progress towards the establishment of the Defence, Security and Resilience Bank and hosting its headquarters” (29 april 2026, Montreal): https://www.canada.ca/en/department-finance/news/2026/04/canada-welcomes-progress-towards-the-establishment-of-the-defence-security-and-resilience-bank-and-hosting-its-headquarters.html
• „Declaration on the Defence, Security and Resilience Bank” (7 juli 2026, gepubliceerd door de Roemeense presidentiële administratie): https://www.presidency.ro/en/media/press-releases/declaratia-privind-intentia-comuna-de-infiintare-a-bancii-pentru-aparare-securitate-si-rezilienta-declaration-on-the-defence-security-and-resilience-bank
• X-bericht van de Canadese minister van Financiën Champagne (25 oktober): https://x.com/FP_Champagne/status/2114409404028297559
• X-bericht van Department of Finance Canada (30 april): https://x.com/FinanceCanada/status/2049915463124046152
• X-bericht van de premier van Canada (7 juli): https://x.com/CanadianPM/status/2074503267854229745
• X-bericht van Department of Finance Canada (20 oktober, indieningsdatum federale begroting): https://x.com/FinanceCanada/status/2112621161670443209