Trump uznaje import turbin wiatrowych za „zagrożenie dla bezpieczeństwa”… Zamiast ceł nakazuje 180-dniowe negocjacje z partnerami handlowymi

WASZYNGTON

Prezydent USA Donald Trump wydał 22 bm. (czasu lokalnego) proklamację, w której uznał, że import turbin wiatrowych oraz ich części i podzespołów grozi osłabieniem bezpieczeństwa narodowego Stanów Zjednoczonych. Działanie to stanowi przyjęcie wyników dochodzenia przeprowadzonego przez Departament Handlu na podstawie sekcji 232 ustawy o ekspansji handlowej (Trade Expansion Act). Zamiast natychmiastowego nakładania nowych ceł, prezydent Trump polecił sekretarzowi handlu oraz Przedstawicielowi USA ds. Handlu (USTR) podjęcie negocjacji z partnerami handlowymi i przedstawienie sprawozdania z postępów w ciągu 180 dni. Biały Dom opublikował pełny tekst proklamacji na swojej stronie internetowej.

Prezydent Trump zgadza się z oceną sekretarza handlu dotyczącą „zagrożenia dla bezpieczeństwa”

Zgodnie z proklamacją sekretarz handlu w ciągu ostatnich 90 dni przedłożył prezydentowi raport z dochodzenia prowadzonego na podstawie sekcji 232 ustawy o ekspansji handlowej z 1962 roku (19 U.S.C. 1862). W raporcie sekretarz handlu stwierdził, że import turbin wiatrowych oraz ich części i podzespołów „grozi osłabieniem bezpieczeństwa narodowego Stanów Zjednoczonych” (threaten to impair the national security of the United States) i zalecił podjęcie działań na podstawie sekcji 232 ust. (d). Prezydent Trump po przeanalizowaniu raportu i czynników określonych w sekcji 232 ust. (d) oświadczył: „Zgadzam się z ustaleniami sekretarza” (I concur with the Secretary's finding).

Sekretarz handlu zalecił „szereg działań” (a range of actions) mających na celu dostosowanie importu. Prezydent Trump wybrał spośród nich negocjacje z partnerami handlowymi. W proklamacji wskazano, że w celu przeciwdziałania zagrożeniu bezpieczeństwa narodowego „konieczne i właściwe jest podjęcie negocjacji z zagranicznymi partnerami handlowymi” (it is necessary and appropriate to enter into negotiations with foreign trading partners). Szczegółowe zalecenia zawarte w raporcie oraz data jego złożenia nie zostały ujawnione w proklamacji. W proklamacji wymieniono zagrożenia wskazane przez sekretarza handlu, w tym luki w cyberbezpieczeństwie w komponentach zagranicznej produkcji, które mogą umożliwiać zdalne sterowanie, zakłócenia w sieci elektroenergetycznej i infrastrukturze krytycznej, a także ingerencję w przestrzeń powietrzną i zakłócenia pracy radarów.

Dochodzenie rozpoczęło się ponad rok temu. Zgodnie z zawiadomieniem opublikowanym w Rejestrze Federalnym (Federal Register, 90 FR 41380) w dniu 25 sierpnia 2025 roku przez Biuro Przemysłu i Bezpieczeństwa (BIS) Departamentu Handlu, sekretarz handlu wszczął 13 sierpnia tamtego roku dochodzenie na podstawie sekcji 232 w sprawie importu turbin wiatrowych, ich części i komponentów. Termin nadsyłania opinii upłynął 9 września 2025 roku. Zawiadomienie podpisał Robie Saunders, zastępca asystenta sekretarza ds. bezpieczeństwa technologii w BIS, a osobą do kontaktu był Stephen Astle, kierownik Wydziału Bazy Przemysłowej Obrony w Biurze Przemysłów Strategicznych i Bezpieczeństwa Gospodarczego BIS.

BIS poinformowało, że dochodzenie jest prowadzone zgodnie z częścią 705 tytułu 15 Kodeksu Przepisów Federalnych (15 CFR część 705, przepisy dotyczące wpływu importowanych artykułów na bazę przemysłową bezpieczeństwa narodowego). Zakres zbierania opinii obejmował obecne i przyszłe zapotrzebowanie na turbiny wiatrowe i ich części w USA, stopień, w jakim produkcja krajowa może zaspokoić to zapotrzebowanie, oraz rolę, jaką łańcuchy dostaw w głównych krajach eksportujących odgrywają w zaspokajaniu popytu w USA. Pytano również, czy możliwe jest zwiększenie krajowych zdolności produkcyjnych w celu zmniejszenia zależności od importu, jaki wpływ na produkcję krajową ma obecna polityka handlowa oraz czy konieczne są dodatkowe środki, takie jak cła czy kontyngenty importowe. Przedmiotem konsultacji była także możliwość kontrolowania lub wykorzystywania łańcuchów dostaw turbin wiatrowych przez obce państwa. Zgłoszenia przyjmowano za pośrednictwem portalu regulacyjnego (regulations.gov) w aktach sprawy BIS-2025-0191. W przypadku uwag zawierających poufne informacje handlowe wymagano oznaczenia każdej odpowiedniej strony klauzulą „BUSINESS CONFIDENTIAL” i złożenia oddzielnej wersji jawnej oznaczonej jako „PUBLIC”.

Departament Handlu ocenia, że energia wiatrowa obciąża sieć jako niestabilne źródło zasilania

Pierwszym filarem oceny sekretarza handlu jest sieć elektroenergetyczna. W proklamacji stwierdzono, że sekretarz handlu uznał, iż „energia wiatrowa jest zawodnym i niestabilnym źródłem energii” (wind energy is an unreliable and intermittent energy source). Z tego powodu operatorzy sieci elektroenergetycznej „muszą często polegać na szybko uruchamianych rezerwowych generatorach na paliwa kopalne” (grid operators must frequently rely upon fast-ramping fossil fuel backup generators). W proklamacji wyjaśniono, że prowadzi to do wzrostu kosztów operacyjnych i większych obciążeń konserwacyjnych.

Proklamacja zestawiła energię wiatrową z energetyką jądrową i konwencjonalną opartą na paliwach kopalnych, które zapewniają stabilną moc. Wskazano, że energia wiatrowa stanowi zaledwie „niewielką część” (small portion) wielkoskalowej produkcji energii elektrycznej w USA. Sekretarz handlu ocenił, że korzystanie z energii wiatrowej „odciąga amerykańską sieć elektroenergetyczną od bardziej niezawodnych źródeł energii” (diverts the United States electrical grid from more reliable energy sources). Według Departamentu Handlu zasoby przeznaczone na energię wiatrową mogły zostać wykorzystane do wzmocnienia bardziej niezawodnych źródeł energii, kluczowych dla bezpieczeństwa narodowego i gospodarczego.

Falowniki sieciowe produkowane za granicą stwarzają ryzyko zdalnej manipulacji

Drugim filarem jest cyberbezpieczeństwo. W proklamacji wskazano, że zagraniczne produkty dla energetyki wiatrowej, zwłaszcza falowniki (inwertery) podłączone do sieci, stanowią „podatność mogącą stać się przedmiotem nadużyć” (an exploitable vulnerability), która może umożliwić zdalny dostęp i ingerencję w amerykańskie systemy elektroenergetyczne. W przypadku przejęcia kontroli nad wytwarzaniem energii przez agresora istnieje ryzyko przerw w dostawach prądu lub sabotażu urządzeń. W proklamacji wyjaśniono, że falowniki to urządzenia przekształcające energię elektryczną wytwarzaną przez turbiny do postaci nadającej się do wykorzystania w sieci elektroenergetycznej lub lokalnych systemach dystrybucyjnych. W proklamacji zaznaczono: „Zdecydowana większość tych falowników jest produkowana poza granicami Stanów Zjednoczonych” (The vast majority of these inverters are produced outside the United States).

Sekretarz handlu uznał, że produkty dla energetyki wiatrowej zawierają „poważne luki w cyberbezpieczeństwie” (serious cybersecurity vulnerabilities), mogące wywołać zakłócenia w dostawach energii elektrycznej. W proklamacji zapisano, że luki te mogą prowadzić do uzyskania nieuprawnionego zdalnego dostępu i sterowania turbinami wiatrowymi.

Generowane przez turbiny zakłócenia radarowe utrudniają kontrolę ruchu lotniczego i misje obronne

Trzecim filarem są zakłócenia radarowe. Zgodnie z proklamacją turbiny wiatrowe generują tzw. zakłócenia (clutter) w naziemnych i pokładowych radarach lotniczych. Zjawisko to obniża czułość detekcji radaru, przesłania potencjalne cele, tworzy cele fałszywe i rozprasza odbicia fal radarowych. W proklamacji zwrócono uwagę, że zastosowanie niektórych technik łagodzenia zakłóceń może w konsekwencji doprowadzić do przeoczenia rzeczywistych celów.

W proklamacji stwierdzono, że zakłócenia te mogą wpływać na kontrolę ruchu lotniczego, prognozowanie pogody, bezpieczeństwo wewnętrzne oraz obronę narodową. Jako zagrożenie wymieniono również nieautoryzowane statki powietrzne biorące na cel wrażliwą infrastrukturę krytyczną USA.

Czwartym filarem jest zależność od importu. W proklamacji wskazano, że Stany Zjednoczone polegają na imporcie części i podzespołów turbin wiatrowych, a import ten rósł w ciągu ostatniej dekady. Podkreślono, że w przypadku niektórych produktów, takich jak łopaty śmigieł, „krajowe zdolności produkcyjne nie wzrosły w znaczący sposób” (domestic manufacturing capacity for certain products, such as blades, has not meaningfully increased).

Sekretarz handlu i USTR muszą przedstawić raport z wyników negocjacji w ciągu 180 dni

Właściwa treść proklamacji składa się z pięciu punktów. Punkt 1 zobowiązuje sekretarza handlu oraz Przedstawiciela USA ds. Handlu do wspólnego podjęcia lub kontynuowania negocjacji w sprawie porozumień mających na celu wyeliminowanie zagrożenia, w porozumieniu z wyższymi urzędnikami administracji uznanymi za stosownych. Punkt 2 nakazuje obu urzędnikom okresowe informowanie prezydenta o postępach w negocjacjach oraz złożenie oficjalnego sprawozdania przynajmniej raz w ciągu 180 dni od daty wydania proklamacji. Punkt 3 nakłada na sekretarza handlu obowiązek stałego monitorowania importu związanego z energetyką wiatrową i powiadamiania prezydenta o zaistnieniu okoliczności mogących wymagać podjęcia dalszych działań.

Jeśli negocjacje zakończą się fiaskiem, mogą nastąpić inne kroki. W proklamacji stwierdzono, że działania prezydenckie na podstawie sekcji 232 mogą obejmować inne środki, w tym cła, obok negocjowanych porozumień. Jeżeli porozumienie na podstawie 19 U.S.C. 1862(c)(3)(A)(i) nie zostanie zawarte w ciągu 180 dni, nie będzie realizowane lub okaże się nieskuteczne, prezydent może podjąć „inne działania, jakie uzna za konieczne” (other actions he deems necessary), aby dostosować import. Jako podstawę prawną działań w proklamacji przywołano sekcję 232, sekcję 604 ustawy o handlu z 1974 roku (Trade Act of 1974) oraz sekcję 301 tytułu 3 Kodeksu Stanów Zjednoczonych dotyczącą delegowania uprawnień prezydenckich. Wskazano również, że sekcja 604 ustawy o handlu upoważnia prezydenta do wprowadzania zmian stawek celnych i ich nakładania w Ujednoliconej Taryfie Celnej Stanów Zjednoczonych (HTS).

Prezydent Trump zastosował identyczne podejście wcześniej, 9 lipca, w proklamacji na podstawie sekcji 232 dotyczącej samolotów komercyjnych, silników odrzutowych i części. Wówczas sekretarz handlu zalecił powstrzymanie się od natychmiastowego nakładania ceł na podstawie sekcji 232, a prezydent Trump polecił sekretarzowi handlu i USTR podjęcie negocjacji i złożenie raportu w ciągu 180 dni. W ówczesnej proklamacji również zaznaczono, że prezydent „może rozważyć alternatywne środki zaradcze w przyszłości” (may consider alternative remedies in the future).

Cła na stal, aluminium i miedź pozostają w mocy dla komponentów wiatrowych

Niniejsza proklamacja nie narusza dotychczas obowiązujących ceł. Zaznaczono w niej, że niektóre części i podzespoły turbin wiatrowych zawierające znaczne ilości stali, aluminium lub miedzi podlegają już cłom na podstawie sekcji 232. Podstawę stanowią proklamacja nr 9704 dotycząca aluminium i proklamacja nr 9705 dotycząca stali z 8 marca 2018 roku oraz proklamacja nr 10962 dotycząca miedzi z 30 lipca 2025 roku. Punkt 4 stanowi, że „Żadne z postanowień niniejszej proklamacji nie zmienia ceł nałożonych na mocy proklamacji 9704” (Nothing in this proclamation modifies the tariffs imposed pursuant to Proclamation 9704), utrzymując w mocy taryfy nałożone na mocy wszystkich trzech proklamacji. Punkt 5 stanowi, że wcześniejsze proklamacje i rozporządzenia wykonawcze tracą moc jedynie w zakresie, w jakim są sprzeczne z niniejszą proklamacją, a uznanie któregoś z postanowień za nieważne nie wpływa na pozostałe przepisy.

Rozszerzono również zakres towarów objętych cłami na stal i aluminium. 19 sierpnia 2025 roku BIS opublikowało w Rejestrze Federalnym (90 FR 40326) zawiadomienie o objęciu cłami 407 pozycji podkategorii Ujednoliconej Taryfy Celnej (HTS) dla produktów pochodnych ze stali i aluminium. Cła te weszły w życie w odniesieniu do towarów wprowadzonych do obrotu od godziny 00:01 czasu wschodniego w dniu 18 sierpnia 2025 roku i są naliczane od zawartości stali i aluminium w wyrobach. Części wykonane z materiałów innych niż stal i aluminium podlegają dotychczasowym cłom. BIS wyłączyło z listy dodatkowej 60 pozycji taryfowych objętych innymi dochodzeniami lub procedurami prawa handlowego. Na liście dodatkowej znalazła się pozycja 8502.31.0000, wymieniana jako klasyfikacja taryfowa w decyzjach o cłach antydumpingowych na wieże wiatrowe. Z pozycji 7308.20 na listę wpisano podpozycję 7308.20.0035.