298 goudstaven in beslag genomen: voormalig hooggeplaatst ambtenaar van federale instantie Rush bekent schuld aan oplichting voor 193,59 miljoen dollar via fictief Special Access Program

Virginia

Het Amerikaanse ministerie van Justitie heeft op 6 oktober bekendgemaakt dat David J. Rush (49, uit Ashburn in de staat Virginia), een voormalig hooggeplaatst functionaris bij een federale instantie, schuld heeft bekend aan een plan waarbij hij een verzonnen Special Access Program (SAP) opzette om 193.590.400 dollar aan federale gelden te verkrijgen. De FBI nam op 19 mei 298 goudstaven in beslag in de woning van Rush. Het ministerie van Justitie stelde het verlies voor de federale overheid door deze constructie op ongeveer 194 miljoen dollar. Rush heeft schuld bekend, maar is nog niet veroordeeld; de uitspraak staat gepland voor 28 januari 2027. Uit rechtbankdocumenten blijkt hoe Rush het geld wist te verkrijgen.

Rush verzon niet-bestaande overheidsmachtigingen, waaronder een fictief Special Access Program, om fondsen te verkrijgen

Volgens rechtbankdocumenten bekleedde Rush een leidinggevende positie op directieniveau bij een federale instantie en beschikte hij over een TS/SCI-veiligheidsmachtiging (Top Secret/Sensitive Compartmented Information). Uit de stukken blijkt dat Rush zijn opleiding en militaire staat van dienst had vervalst, wat mede een rol speelde bij zijn benoeming op deze post. Het ministerie van Justitie verklaarde dat Rush zijn positie van aanzienlijk publiek vertrouwen misbruikte om fictieve overheidsmachtigingen te creëren, waaronder een verzonnen Special Access Program (SAP), en deze machtigingen gebruikte om gelden van de Amerikaanse overheid te ontvangen en die voor eigen gewin aan te wenden.

De term Special Access Program is een rubricerings- en beveiligingsterm van de Amerikaanse overheid. Een verklarende woordenlijst van de Amerikaanse overheid definieert een Special Access Program als een programma dat strengere beveiligings- en toegangseisen oplegt dan gewoonlijk vereist zijn voor informatie van hetzelfde rubriceringsniveau. De aanduiding SCI bij de veiligheidsmachtiging van Rush verwijst naar gerubriceerde informatie over inlichtingenbronnen en -methoden die binnen een afzonderlijk toegangscontrolesysteem wordt beheerd. Het ministerie van Justitie legde uit dat Rush deed alsof een dergelijk programma bestond om het geld binnen te halen.

Wat er met het geld gebeurde na ontvangst, staat eveneens beschreven in de mededeling van het ministerie van Justitie. Na ontvangst van de fondsen kocht Rush goudstaven en gaf hij opdracht tot overboekingen van ongeveer 145 miljoen dollar. Het ministerie verklaarde dat deze overboekingen uiteindelijk werden gebruikt voor de aankoop van luxe vastgoed, luxe horloges en ten minste één voertuig. In de ondertitel van het persbericht meldde het ministerie van Justitie dat het plan onder meer de frauduleuze verwerving van tientallen miljoenen dollars aan goudstaven en luxe onroerend goed in Florida omvatte.

Assistent-minister van Justitie voor Nationale Veiligheid John A. Eisenberg verklaarde dat de inlichtingengemeenschap het vertrouwen van het Amerikaanse volk nodig heeft om effectief te kunnen functioneren. „Rush heeft dat vertrouwen herhaaldelijk beschaamd”, aldus Eisenberg. Hij legde uit dat Rush de Verenigde Staten voor ongeveer 194 miljoen dollar heeft opgelicht in de vorm van 298 goudstaven, onroerend goed, sieraden en andere waardevolle bezittingen. Waar een deel van die bezittingen zich bevond, werd duidelijk tijdens de huiszoeking door de FBI op 19 mei.

De FBI trof op 19 mei 298 goudstaven en contant geld aan in de woning van Rush

De FBI doorzocht op 19 mei de woning van Rush en nam daarbij 298 goudstaven, ongeveer 2.106.550 dollar aan contant geld, 104.795 euro en meerdere luxe horloges in beslag. Volgens het ministerie van Justitie kostte de verwerving van deze goudstaven de federale overheid ongeveer 46 miljoen dollar. Dat cijfer is gebaseerd op het door de overheid betaalde bedrag, niet op de marktwaarde van het goud. Wat in de woning werd aangetroffen, was slechts een deel van het verduisterde geld; de rest was omgezet in andere bezittingen zoals vastgoed, horloges en voertuigen.

Tegelijk met zijn schuldbekentenis stemde Rush in met verbeurdverklaring. Volgens het ministerie van Justitie heeft Rush er krachtens de overeenkomst mee ingestemd om afstand te doen van de in zijn woning aangetroffen goudstaven en het contante geld, het frauduleus verkregen onroerend goed, 30 horloges en twee BMW Alpina’s van het modeljaar 2026. Een aanzienlijk deel van de horloges betreft Rolexen. Ten minste een van de Alpina’s heeft volgens het ministerie een waarde van ongeveer 172.000 dollar.

Naast de FBI was ook de Naval Criminal Investigative Service (NCIS) bij het onderzoek betrokken. Het ministerie van Justitie merkte op dat de NCIS waardevolle bijstand heeft verleend bij het onderzoek. De afdeling Contraspionage en Exportcontrole van het ministerie van Justitie en het federale parket voor het oostelijk district van Virginia behandelen de zaak gezamenlijk. Richtlijnen van het ministerie van Justitie bepalen dat strafrechtelijke vervolgingen op het gebied van nationale veiligheid onder toezicht staan van de assistent-minister van Justitie voor Nationale Veiligheid, en dat de afdeling Contraspionage en Exportcontrole deze uitvoert en begeleidt. Tussen de huiszoeking en de bekendmaking van de schuldbekentenis verstreken ongeveer vierenhalve maand; wat nu resteert zijn de gerechtelijke veroordeling en twee afzonderlijke vervolgonderzoeken.

De uitspraak volgt op 28 januari 2027 en de maximale straf bedraagt 20 jaar gevangenisstraf

De maximale wettelijke straf die Rush boven het hoofd hangt, is 20 jaar gevangenisstraf. Het ministerie van Justitie meldde dat de maximumstraf tevens drie jaar toezicht na vrijlating (supervised release), verbeurdverklaring, schadevergoeding en een geldboete omvat. De uiteindelijke strafmaat wordt bepaald door een federale districtsrechter op basis van de Amerikaanse richtlijnen voor straftoemeting en andere wettelijke criteria. Op dit moment is er sprake van een schuldbekentenis en is de straf nog niet vastgesteld. De zaak dient voor de federale arrondissementsrechtbank voor het oostelijk district van Virginia onder zaaknummer 1:26-cr-00185.

Het onderzoek is evenmin afgerond. Het ministerie van Justitie liet weten dat het onderzoek nog voortduurt. Volgens het ministerie heeft de directeur van de Nationale Inlichtingendiensten de inspecteur-generaal van de Inlichtingengemeenschap verzocht een afzonderlijk onderzoek in te stellen. Het strafrechtelijk onderzoek van het ministerie van Justitie en het onderzoek van de inspecteur-generaal zijn verschillende procedures. Het bureau van de inspecteur-generaal van de Inlichtingengemeenschap werd opgericht binnen het kantoor van de directeur van de Nationale Inlichtingendiensten krachtens de Intelligence Authorization Act voor het begrotingsjaar 2010 (Public Law 111-259). Titel 50, artikel 3033 van de United States Code omschrijft het doel van deze instantie als het initiëren en uitvoeren van onafhankelijke onderzoeken, inspecties, audits en doorlichtingen van programma’s en activiteiten die onder de verantwoordelijkheid en bevoegdheid van de directeur van de Nationale Inlichtingendiensten vallen. De inspecteur-generaal rapporteert rechtstreeks onder het algemene toezicht van de directeur van de Nationale Inlichtingendiensten en moet onverwijld melding maken bij de minister van Justitie wanneer hij informatie of beschuldigingen ontvangt over schendingen van het federale strafrecht binnen programma’s van de inlichtingengemeenschap of interdepartementale verhoudingen. De reikwijdte van het onderzoek van de inspecteur-generaal en het moment waarop de bevindingen worden gepresenteerd, zijn niet bekendgemaakt.

De vervolging is in handen van officieren van justitie Kevin C. Hakala en Kathryn D. DeMarco van de afdeling Contraspionage en Exportcontrole van het ministerie van Justitie, en federaal aanklagers Liza K. Tee, Gavin R. Tisdale en Anthony T. Aminoff van het federale parket voor het oostelijk district van Virginia. Voor de verschillende bedragen worden uiteenlopende uitgangspunten gehanteerd.

Bedragen die Justitie noemt vallen uiteen in verlies, fraudetotaal, overboekingen en kosten van goudstaven

Ongeveer 194 miljoen dollar is het bedrag dat het ministerie van Justitie als verlies aanmerkt, terwijl 193.590.400 dollar staat voor de federale fondsen die Rush frauduleus heeft verkregen. De twee getallen geven hetzelfde bedrag weer, maar verschillend afgerond. Ongeveer 145 miljoen dollar is het geld dat Rush liet overboeken, waarmee onroerend goed, horloges en voertuigen werden aangeschaft. De verwerving van de 298 goudstaven heeft de federale overheid circa 46 miljoen dollar gekost. Al deze cijfers zijn gebaseerd op de verklaring van het ministerie van Justitie van 6 oktober.

Het in beslag genomen contante geld bedroeg op het moment van de huiszoeking op 19 mei circa 2.106.550 dollar en 104.795 euro. Dit contante geld en de goudstaven vallen onder de overeenkomst inzake verbeurdverklaring. Het ministerie van Justitie rekende ook het frauduleus verworven onroerend goed tot de verbeurd te verklaren goederen, maar maakte het aantal panden en de waarde ervan niet bekend. De vermelding van Florida in de ondertitel is alle informatie over het vastgoed die Justitie heeft vrijgegeven.

Rush heeft bekend de frauduleuze constructie te hebben uitgevoerd. De strafmaat, de omvang van de verbeurdverklaring en de bedragen voor schadevergoeding en boetes worden bij de uitspraak vastgesteld. In het persbericht van het ministerie van Justitie waren tevens verklaringen opgenomen van leidinggevenden van de betrokken instanties.

CIA-directeur Ratcliffe verklaart dat de CIA de zaak onmiddellijk aan de FBI heeft overgedragen na ontdekking van mogelijke strafbare feiten bij intern onderzoek

Het ministerie van Justitie noemde de werkgever van Rush slechts een federale instantie, zonder de naam van de dienst te vermelden. CIA-directeur John Ratcliffe zei in een verklaring die in het persbericht van het ministerie van Justitie werd opgenomen: „Na een intern onderzoek waarbij mogelijke strafbare feiten aan het licht kwamen, heeft de CIA de zaak onmiddellijk overgedragen aan de FBI.” Directeur Ratcliffe stelde dat Rush misbruik heeft gemaakt van zijn positie, het publieke vertrouwen heeft beschaamd en ten volle verantwoordelijk moet worden gehouden voor zijn daden. Hij sprak zijn dank uit aan de FBI en het ministerie van Justitie voor het bereiken van dit resultaat. Hij voegde eraan toe dat de CIA degenen aan wie de staatsgeheimen zijn toevertrouwd aan de hoogste normen zal blijven houden.

FBI-directeur Kash Patel verklaarde: „Zoals hij zelf heeft toegegeven, heeft Rush de overheid voor honderden miljoenen dollars opgelicht en dat geld gebruikt voor weelderige aankopen.” Directeur Patel zei dat Rush zijn eed, zijn collega’s en het Amerikaanse volk heeft verraden. Hij voegde eraan toe dat deze schuldbekentenis het standpunt van de FBI onderstreept dat geen enkele overheidspositie, veiligheidsmachtiging of toegang tot overheidsmiddelen iemand boven de wet plaatst. Minister van Justitie Todd Blanche zei: „Federale ambtenaren hebben de taak toevertrouwd gekregen om het Amerikaanse volk te dienen, niet zichzelf.”

Assistent-minister Eisenberg verklaarde dat de daden van Rush het vertrouwen van het publiek hadden kunnen ondermijnen in de inlichtingendiensten die in het geheim werken om Amerika veilig te houden. Hij stelde dat de inspanningen van het ministerie van Justitie, wetshandhavingspartners en de inlichtingengemeenschap de misdrijven van Rush aan het licht hebben gebracht, en noemde de schuldbekentenis een belangrijke stap om hem ter verantwoording te roepen voor de wet. Eerste plaatsvervangend federaal aanklager Theofani K. Stamos van het oostelijk district van Virginia zei dat Rush niet alleen het geld van het land had gestolen, maar ook het vertrouwen erin. Plaatsvervangend aanklager Stamos gaf aan dat het parket diegenen die de veiligheid van de Verenigde Staten ondermijnen, zal blijven vervolgen.

Bronnen (KST)

• Persbericht 26-1146 van het Amerikaanse ministerie van Justitie, gepubliceerd op 06-10-2026, bijgewerkt op 07-10 · https://www.justice.gov/opa/pr/former-federal-employee-pleads-guilty-defrauding-federal-government-approximately-194
• X @TheJusticeDept · https://x.com/TheJusticeDept/status/2107552943637725349
• X @DOJNatSec · https://x.com/DOJNatSec/status/2107554994857574557
• X @FBIWFO · https://x.com/FBIWFO/status/2107878823274443135