Misja Obserwacyjna Praw Człowieka ONZ w Ukrainie: „We wrześniu w Ukrainie zginęło 328 cywilów, a 2105 zostało rannych”… Najwyższy bilans wrześniowy od czasu inwazji na pełną skalę, w Kijowie ofiary odnotowano w 22 z 30 dni

Kijów, Ukraina

Misja Obserwacyjna Praw Człowieka ONZ w Ukrainie (HRMMU), działająca w ramach Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Praw Człowieka (OHCHR), poinformowała w opublikowanym 15 października comiesięcznym raporcie za wrzesień, że straty wśród ludności cywilnej w Ukrainie w ubiegłym miesiącu były najwyższe ze wszystkich miesięcy wrześniowych od czasu inwazji na pełną skalę w 2022 roku. Misja zweryfikowała co najmniej 328 zabitych i 2105 rannych cywilów we wrześniu, co daje łącznie 2433 ofiary. To o 85% więcej niż we wrześniu ubiegłego roku (249 zabitych, 1068 rannych). HRMMU to organ ONZ, który gromadzi dane o ofiarach wśród cywilów w całej Ukrainie na podstawie wywiadów z poszkodowanymi, ogólnodostępnych materiałów, takich jak nagrania wideo i zdjęcia, a także dokumentacji medycznej. Ponieważ zestawienie to uwzględnia dane jako „zweryfikowane” wyłącznie wtedy, gdy istnieją „uzasadnione podstawy, by sądzić, że śmierć lub obrażenia nastąpiły zgodnie z opisem”, sama misja zaznaczyła, że rzeczywisty bilans strat może być wyższy.

Łączne liczby za ten rok rosną jeszcze gwałtowniej. Od stycznia do września zginęło 2570 cywilów, a 15 211 zostało rannych, co według misji stanowi wzrost o 59% w porównaniu z tym samym okresem ubiegłego roku i ponad dwukrotność liczby ofiar z analogicznego okresu 2024 roku. Dla porównania w okresie od stycznia do września 2024 roku zginęło 1607 osób, a 6764 zostały ranne, natomiast od stycznia do września 2025 roku odnotowano 1943 zabitych i 9233 rannych. Łącznie od inwazji na pełną skalę z 24 lutego 2022 roku potwierdzono 17 605 zabitych i 55 846 rannych, czyli łącznie 73 451 ofiar. W ujęciu miesięcznym liczba zabitych wzrosła ze 167 w styczniu do 448 w lipcu, po czym spadła do 389 w sierpniu i 328 we wrześniu. Liczba rannych wzrosła z 767 w styczniu do szczytowego poziomu 2695 w lipcu, osiągając 2366 w sierpniu i 2105 we wrześniu.

Główną przyczyną ofiar we wrześniu była broń dalekiego zasięgu. Misja ustaliła, że broń dalekiego zasięgu, taka jak pociski rakietowe i drony kamikadze, odpowiadała za 53% wszystkich ofiar (165 zabitych, 1119 rannych). Drugą przyczyną były drony krótkiego zasięgu, odpowiadające za 23% ofiar (87 zabitych, 475 rannych). Kolejne miejsca zajęły bomby lotnicze zrzucane z powietrza – 15% (44 zabitych, 331 rannych), ostrzał artyleryjski i wieloprowadnicowe wyrzutnie rakietowe – 7% (19 zabitych, 143 rannych) oraz miny i niewybuchy będące pozostałościami wojennymi – 2% (13 zabitych, 37 rannych). Pod względem płci i wieku wśród zabitych było 218 mężczyzn, 95 kobiet, 10 chłopców i 5 dziewczynek, natomiast wśród rannych – 1141 mężczyzn, 841 kobiet, 63 chłopców i 60 dziewczynek.

W podziale na regiony największe straty poniosła stolica, Kijów. Misja potwierdziła w Kijowie 32 zabitych i 340 rannych, odnotowując, że ofiary wśród ludności cywilnej pojawiały się przez 22 z 30 dni w miesiącu. Misja wskazała, że ofiary odnotowywano częściej niż w jakimkolwiek innym miesiącu od rozpoczęcia inwazji na pełną skalę. Następnymi najbardziej dotkniętymi miastami były Chersoń (16 zabitych, 202 rannych), Sumy (11 zabitych, 131 rannych) i Zaporoże (7 zabitych, 127 rannych). Ofiary wśród cywilów odnotowano w 22 ukraińskich obwodach oraz w samym Kijowie. Publikując to podsumowanie następnego dnia na swoim koncie w serwisie X, misja zwróciła uwagę, że w obliczu zbliżającej się zimy Rosja wznowiła zmasowane ataki na ukraińską infrastrukturę energetyczną.

1 września w wyniku ataku rakietowego i dronowego na Kijów zginęło 9 cywilów, z których 7 było pracownikami kolei, a co najmniej 6 zostało rannych. 10 września w Pawłohradzie w obwodzie dniepropetrowskim w wyniku ataku drona zniszczone zostało centrum handlowe; zginęło 5 cywilnych mężczyzn, a 68 osób odniosło obrażenia. 23 września nalot lotniczy w Ołeksandriwce w obwodzie donieckim zabił co najmniej 6 osób i ranił 6, natomiast atak drona na obiekt rolniczy w miejscowości Stara Hnyłycia w obwodzie charkowskim 24 września pochłonął życie 6 osób, raniąc 10. 25 września kilka dronów z napędem odrzutowym uderzyło w dzielnice mieszkalne Kijowa, zabijając 7 osób i raniąc 64. Kobieta po sześćdziesiątce przekazała misji, że w wyniku ataku bombą lotniczą 22 września w Iziumie w obwodzie charkowskim jej 81-letnia matka odniosła obrażenia obu nóg, klatki piersiowej i głowy. Córka powiedziała misji, że choć mieli szczęście, iż karetka pogotowia przyjechała natychmiast i przewiozła ją do szpitala, obrażenia matki były ciężkie, a rekonwalescencja potrwa długo.

Straty na terenach okupowanych przez Rosję są liczone oddzielnie. Zweryfikowane przez misję dane obejmują 18 zabitych i 44 rannych cywilów na obszarach okupowanych przez Rosję. Niezależnie od tego władze rosyjskie twierdziły w publicznych oświadczeniach dotyczących poszczególnych incydentów we wrześniu, że na terenach okupowanych zginęło co najmniej 87 osób, a 436 zostało rannych, natomiast na terytorium Rosji zginęły co najmniej 53 osoby, a 462 zostały ranne. Misja poinformowała, że nie była w stanie zweryfikować większości tych doniesień ze względu na brak dostępu na miejsce oraz brak niezależnych źródeł informacji.

Misja stwierdziła, że siły rosyjskie wznowiły zmasowane, systematyczne ataki na infrastrukturę elektroenergetyczną i ciepłowniczą. W wyniku ataków z 30 września uszkodzone zostały obiekty wytwarzania, przesyłu i dystrybucji energii elektrycznej w trzech obwodach oraz w Kijowie, co doprowadziło do awaryjnych przerw w dostawie prądu. Misja wskazała również, że siły ukraińskie uderzyły w obiekty energetyczne na terenach okupowanych przez Rosję. Misja poinformowała również w serwisie X o incydencie, do którego doszło 10 października w Zaporożu. Powołując się na władze lokalne, misja podała, że bomby szybujące uderzyły w dzielnicę mieszkalną, zabijając co najmniej 17 osób (w tym troje dzieci) i raniąc 16. Bomby szybujące to uzbrojenie zrzucane z samolotów, które dzięki skrzydłom lub systemom naprowadzania pokonuje znaczne odległości, aby trafić w cel. Misja zauważyła, że atak ten nastąpił pod koniec tygodnia, który okazał się najbardziej zabójczy dla cywilów od miesięcy, dodając, że Volker Türk, Wysoki Komisarz Narodów Zjednoczonych ds. Praw Człowieka, wyraził wcześniej w tym samym tygodniu zaniepokojenie gwałtownym wzrostem liczby śmiertelnych ataków.

Doniesienia o ofiarach napływały także w październiku. We wpisie opublikowanym 20 października misja poinformowała, że poprzedniego dnia w Nowej Wodołasze w obwodzie charkowskim wystrzelony przez siły rosyjskie dron uderzył w park, zabijając 6 cywilów, w tym 2 dziewczynki, i raniąc 15 osób, w tym 7 dzieci. Były to dane podane przez władze ukraińskie, a do ataku doszło po południu, gdy w parku przebywało wiele rodzin. Misja przekazała, że według władz ukraińskich poprzedniej nocy w Irpieniu w obwodzie kijowskim w wyniku rosyjskiego ataku zginęła matka dwójki dzieci, a 21 osób, w tym 8 dzieci, odniosło obrażenia. Misja potwierdziła, że w trzymiesięcznym okresie od lipca do września w wyniku przemocy związanej z konfliktem zginęło co najmniej 52 dzieci, a 407 zostało rannych, co stanowi najwyższą liczbę zgonów wśród dzieci w jakimkolwiek trzymiesięcznym okresie od końca 2022 roku.

Misja zauważyła, że w przypadku niektórych incydentów dodatkowa weryfikacja wymaga czasu, w związku z czym dane te mogą ulec zmianie w późniejszym terminie. Wyjaśniła również, że wzrost łącznej liczby ofiar w tej aktualizacji wynika nie tylko ze strat poniesionych w okresie sprawozdawczym, lecz także z incydentów z wcześniejszych okresów, które misja zweryfikowała z opóźnieniem. Wyjaśniono, że poszkodowani, którzy nie zostali jeszcze zweryfikowani lub zgłoszeni jako pojedyncze przypadki, nie są automatycznie uznawani za kombatantów, a brak zaklasyfikowania ich jako cywilów wynika zazwyczaj z niedostatku informacji. Misja wskazała, że liczba ofiar jest szczególnie prawdopodobnie niedoszacowana w Mariupolu, Lisiczańsku, Popasnej i Siewierodoniecku, gdzie na początku 2022 roku toczyły się intensywne walki.

Źródła (KST)

• Misja Obserwacyjna Praw Człowieka ONZ w Ukrainie (HRMMU), 「Protection of Civilians in Armed Conflict — September 2026」(2026-10-15) https://ukraine.ohchr.org/en/Protection-of-Civilians-in-Armed-Conflict-September-2026
• Misja Obserwacyjna Praw Człowieka ONZ w Ukrainie (HRMMU), 「Ukraine – protection of civilians in armed conflict (September 2026 update)」 PDF https://ukraine.ohchr.org/sites/default/files/2026-10/Ukraine%20-%20protection%20of%20civilians%20in%20armed%20conflict%20%28September%202026%29_ENG.pdf
• Wpisy Misji Obserwacyjnej Praw Człowieka ONZ w Ukrainie (HRMMU) w serwisie X (@UNHumanRightsUA) z 2026-10-10, 2026-10-16 i 2026-10-20
• X @UNHumanRightsUA · https://x.com/UNHumanRightsUA/status/2111111454493442202
• X @UNHumanRightsUA · https://x.com/UNHumanRightsUA/status/2108910112496554372
• X @UNHumanRightsUA · https://x.com/UNHumanRightsUA/status/2112497737644085475